Ten artykuł czytasz w ramach bezpłatnego limitu

Węgla do kotła dorzucać już nie trzeba, para z komina nie bucha, pod wieloma względami praca współczesnych kolejarzy jest lżejsza niż dawniej, choć pewnie nie jest też tak romantyczna jak kiedyś. Z drugiej strony poziom skomplikowania współczesnych pojazdów jest naprawdę wysoki.

– Taki nowoczesny, elektryczny pojazd jest naszpikowany elektroniką. Prawie jak samolot. Liczba diagnostyki, automatyki, oprogramowania jest ogromna. Wszystko się dzisiaj w ten sposób kontroluje: od zamknięcia drzwi po stan hamulców – mówi Adam Gajda, szef Ośrodka Szkolenia Maszynistów Kolei Dolnośląskich.

Maszynista używa do sterowania pojazdem swego rodzaju joysticka, czyli wydaje się, że nie ma nic prostszego, trochę jak w grze komputerowej. Ale to nie tak, że każdy mógłby wsiąść do takiej maszyny i z miejsca ją poprowadzić.

Takie pociągi i tacy maszyniści, to już historiaTakie pociągi i tacy maszyniści, to już historia SEBASTIAN RZEPIEL

– Trzeba obserwować szlak, sygnały, stan sieci trakcyjnej, systemy, szczególnie przy ruszaniu bacznie obserwować perony itd. Trzeba mieć stale oczy dookoła głowy – podkreśla Gajda.

Dodaje, że w trasie bywa czasem nudnawo, ale trzeba być cały czas czujnym, co też jest swego rodzaju wyzwaniem: – Nie ma mowy o korzystaniu np. z komórek, wymagamy całkowitego skupienia na jeździe. Jednak maszyniści mówią, że nie ma dwóch takich samych dyżurów.

Koleje Dolnośląskie. Jak zostać maszynistą

KD początkowo zlecały niektóre elementy związane ze szkoleniem maszynistów czy kierowników pociągów zewnętrznym podmiotom. Później, wraz z rozwojem firmy, spółka otworzyła własny ośrodek szkolenia. Od 2017 r. organizuje szkolenia na świadectwo maszynisty. To już ostatni i najważniejszy etap przygotowania do tego zawodu. Teraz ośrodek KD będzie organizował również kursy na licencję maszynisty, czyli pierwszy etap ich drogi zawodowej. To znaczy, że całość szkolenia będzie się już odbywała pod jednym szyldem.

– Najtrudniejsze jest to, by z maszynistów zdających egzamin zrobić kolejarzy z krwi i kości, czyli żeby mieli dobrą technikę jazdy, a równocześnie bardzo dobrze znali przepisy. Nasze polskie przepisy są bardzo skomplikowane w zakresie sygnalizacji, jazdy po torach lewych – zauważa szef ośrodka.

Kto może zapisać się na takie szkolenie? Wystarczy skończyć 18 lat, przejść badania wstępne i posiadać świadectwo o niekaralności. Kurs na licencję trwa niecałe 300 godzin, czyli trzy miesiące. Zakres merytoryczny: przede wszystkim zapoznanie kursanta z drogą kolejową. Następnie osoby z licencją KD przyjmuje do pracy i rozpoczyna się kurs na świadectwo maszynisty, trwający już ok. półtora roku.

– To już szkolenie głównie z naszych pojazdów. Dopiero ze świadectwem można zasiąść za sterami pojazdu – podkreśla Adam Gajda.

PendolinoPendolino MIECZYSŁAW MICHALAK

Koleje Dolnośląskie. Kolejarz to atrakcyjny zawód

Okazuje się, że zawód kolejarza jest dziś atrakcyjny, a na pewno dużo bardziej niż w latach 90. czy nawet jeszcze 15–20 lat temu. Wtedy kolej była dramatycznie niedoinwestowana: linie zamykano, tabor był przestarzały, płace były niskie, a zatrudnienie spadało. Dziś widać owoce inwestycji realizowanych od kilkunastu lat. Praca na kolei już nie odstrasza. To przekłada się na rosnące zainteresowanie ze strony młodych ludzi.

– Gdy się zatrudniałem na kolei w 2007 r., słyszałem: "Po co tam idziesz, to wszystko upada!". Teraz wygląda to zupełnie inaczej: kolej jest postrzegana jako środek transportu przyszłości. Przychodzi do nas dużo ludzi młodych i ambitnych, wynagrodzenia wśród maszynistów są też przyzwoite, więc są chętni. To nas cieszy, bo mamy duże potrzeby: w ciągu 2–3 lat zamierzamy wyszkolić ok. 50 maszynistów. Wynika to z faktu, że mamy dużo linii do obsługi – przejeżdżamy w sumie ponad 10 mln km rocznie, a już niedługo dojdą następne linie – wyjaśnia Adam Gajda.

Dodajmy, że w czwartek, 25 listopada, obchodziliśmy. Dzień Kolejarza. To tradycja sięgająca w Polsce dwudziestolecia międzywojennego.

Czytaj ten tekst i setki innych dzięki prenumeracie

Wybierz prenumeratę, by czytać to, co Cię ciekawi

Wyborcza.pl to zawsze sprawdzone informacje, szczere wywiady, zaskakujące reportaże i porady ekspertów w sprawach, którymi żyjemy na co dzień. Do tego magazyny o książkach, historii i teksty z mediów europejskich. Zrezygnować możesz w każdej chwili.